Czosnek niedźwiedzi

Ślimaki nagie i skorupkowe żerujące nocą i po deszczu. Objawy: nieregularne dziury w liściach i całkowicie ogryzione młode siewki, srebrzyste ślady śluzu na liściach i ziemi. Największe szkody w wilgotnych, ocienionych miejscach — szczególnie na sałacie, truskawkach i funkiach. Najgroźniejsze w ogrodach są ślimaki nagie (pozbawione zewnętrznej muszli): ślimak luzytański (Arion vulgaris, dawniej opisywany jako A. lusitanicus) oraz pomrowik plamisty (Deroceras reticulatum). Pomrów wielki (Limax maximus) bywa do nich morfologicznie podobny, ale żeruje głównie na rozkładającej się materii organicznej i grzybach, bywa nawet drapieżcą innych ślimaków, więc jako szkodnik żywych roślin ma niewielkie znaczenie. Formy skorupkowe — wstężyki (Cepaea) czy chroniony winniczek (Helix pomatia) — wyrządzają zwykle mniejsze szkody. Ciało jest miękkie, wydłużone i stale pokryte śluzem; na głowie widoczne są dwie pary wysuwanych czułków — dłuższa górna niesie oczy, krótsza dolna pełni funkcję dotykowo-węchową. Ślimaki są obojnakami: składają kuliste, przezroczyste lub perłowe jaja w skupiskach, ukryte w wilgotnej glebie, pod kamieniami i w ściółce. Jeden osobnik ślimaka luzytańskiego potrafi złożyć kilkaset jaj; zimują zarówno jaja, jak i młode ślimaki, a żerowanie trwa od wiosny do późnej jesieni, nasilając się w ciepłe, wilgotne noce. Uszkodzenia mają gładkie brzegi i powstają często w środku blaszki liściowej, nie tylko od krawędzi; siewki i rozsada bywają zjadane do gołej ziemi, a na truskawkach oraz dojrzewających warzywach ślimaki wygryzają zagłębienia w owocach. Diagnostycznie rozstrzygający jest zaschnięty, srebrzyście połyskujący ślad śluzu — nie pozostawia go żaden owad.

Niepozorna, popielatoszara mucha długości 6–7 mm, z wyglądu przypominająca drobną muchę domową; szkody wyrządzają jej larwy — beznogie, białe, błyszczące czerwie długości do 8 mm. Larwy wgryzają się w cebule oraz w podstawę pędu i drążą w nich chodniki, przez co rośliny żółkną, więdną, a porażone cebule gniją i wtórnie zakażają się bakteriami. Żeruje na cebuli, czosnku, porze i szalotce; w ciągu sezonu rozwijają się zwykle dwa–trzy pokolenia, a pierwsze, wiosenne, atakuje najmłodsze siewki i jest najgroźniejsze. Śmietka zimuje w glebie w postaci bobówki (beczułkowatej, brunatnej poczwarki) na głębokości kilku centymetrów, najczęściej w miejscu zeszłorocznej uprawy cebulowej. Lot pierwszego pokolenia zaczyna się zwykle na przełomie kwietnia i maja i tradycyjnie sygnalizowany jest kwitnieniem mniszka i wczesnych drzew owocowych; samice składają wtedy drobne, białe, podłużne jaja pojedynczo lub w grupkach u nasady roślin oraz w szczelinach gleby tuż przy szyjce cebuli. Wylęgłe larwy wędrują w dół i wgryzają się w piętkę oraz mięsistą część cebuli. Na zagonie porażenie rozpoznaje się po postępującym żółknięciu i zasychaniu najstarszych liści szczypioru, więdnięciu całych roślin oraz tym, że chore rośliny bardzo łatwo daje się wyciągnąć z ziemi — w rozciętej cebuli i u podstawy pędu widoczne są chodniki i białe larwy. Uszkodzona tkanka szybko przechodzi w mokrą, cuchnącą zgniliznę bakteryjną, przez co jedna larwa potrafi zniszczyć całą cebulę, a ognisko rozszerza się na sąsiednie rośliny w rzędzie. Kolejne pokolenia (letnie i późnoletnie) uszkadzają już zawiązane cebule, obniżając ich zdolność przechowalniczą.